Upadłość konsumencka po 24 marca 2020 roku znacząco się zmieni. Nowe przepisy mają charakter wręcz rewolucyjny w niektórych aspektach. Dlatego też wiele osób znajdujących się w faktycznym stanie bankructwa zastanawia się, czy złożyć wniosek jeszcze przed zmianami w prawie upadłościowym, czy też poczekać.

Nie ma jednoznacznej odpowiedzi na tak postawione pytanie. Nowelizacja Prawa upadłościowego z 30 sierpnia 2019 roku wprowadziła liczne zmiany, niektóre z nich są korzystne dla dłużnika inne nie. Co do zasady ustawodawca chciał ułatwić skorzystanie
z możliwości ogłoszenia upadłości ze względów na dobro ekonomiczne kraju i społeczne.

upadłość konsumencka 2020

Korzystne zmiany w prawie upadłościowym po 24 marca 2020

 

Z upadłości po zmianach mogą skorzystać wszystkie osoby fizyczne, które spełniają warunek niewypłacalności (art.10 pr.up.). Tak więc krąg podmiotowy poszerzono znacząco
i objęto nim wszystkie osoby fizyczne w stanie niewypłacalności. Zmieniono także moment badania przez Sąd przesłanek negatywnych, to jest przeszkód, które dla wielu osób stały się nie do pokonania w trakcie składania wniosku o upadłość.

Nierzetelność dłużnika, ubóstwo masy upadłościowej, zła wola nie są po nowelizacji ustawy przeszkodą do skorzystania z możliwości oddłużenia, co jednak nie oznacza, że ich zaistnienie nie niesie ze sobą negatywnych konsekwencji dla upadłego.

Przed dniem 24 marca 2020 Sąd bada w trakcie złożenia wniosku o upadłość czy niewypłacalność konsumenta powstała z przyczyn leżących wyłącznie po jego stronie (umyślnie, przez rażące niedbalstwo lub celowo) lub w przypadku byłych przedsiębiorców, czy doszło do zadłużenia i nie złożono w terminie wniosku o ogłoszenie upadłości (jest to jedna z głównych podstaw oddalenia ogłoszenia upadłości obecnie).

 

Korzystne zmiany w prawie upadłościowym w 2020 roku dla osób fizycznych dotyczą zwłaszcza osób prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą. Te osoby będą bowiem mogły ogłosić upadłość konsumencką. Jednocześnie zostaną objęci ochroną miejsca zamieszkania zgodnie z art.342a pr. up., co jest nowością w ich wypadku.

Osoby fizyczne po zmianach będą mogły skorzystać także z instytucji pre-pack, to znaczy przygotowanej likwidacji (art. 56a pr.up.), to jest takiej, która umożliwia jeszcze przed złożeniem wniosku o upadłość wstępne zbycie większych części majątku dłużnika. Przed nowelizacją z przygotowanej likwidacji mogli skorzystać wyłącznie przedsiębiorcy.

Kolejnym plusem nowelizacji prawa upadłościowego jest możliwość skorzystania
z oddłużenia bez ogłaszania upadłości przy pomocy doradcy restrukturyzacyjnego (art.54 pr.up.). Całość zmian prowadzi do istotnego wzmocnienia pozycji dłużnika w postępowaniu upadłościowym, a co za tym idzie do wyrównania pozycji upadłego i wierzyciela.

 

Czy będzie trudniej oddłużyć się po zmianie prawa upadłościowego?

Trzeba jednak zauważyć, że nie wszystkie zmiany w prawie upadłościowym są korzystne.

Przede wszystkim umorzenie długów stanie się po 24 marca 2020 roku rzadkością. Sąd będzie mógł umorzyć zobowiązania w całości lub w części, ale tylko z ważnych powodów, jak niemożność zarobkowania przez dłużnika, ciężka choroba i względy humanitarne. W obecnym stanie prawnym po ogłoszeniu upadłości, po przeprowadzeniu przez syndyka czynności w toku postępowania Sąd orzeka w przedmiocie umorzenia zobowiązań upadłego w całości lub części. Plan spłaty w razie tylko częściowego umorzenia nie może być dłuższy niż 36 miesięcy.

Natomiast co do zasady, po zmianach okres spłaty wierzytelności powinien wynosić 36 miesięcy. Jednakże, jeżeli sąd zbada, że dłużnik istotnie przyczynił się do powstania zobowiązań i w konsekwencji do osiągnięcia stanu niewypłacalności po przez: nierzetelność, złą wolę, czy świadome rozporządzanie majątkiem ze szkodą dla wierzycieli, to wydłuży czas spłaty do 84 miesięcy (art. 370a pr.up.).  To istotna zmiana, która w konsekwencji utrudni
w sposób znaczący umorzenie długów, a okres spłaty wydłuży się aż do 7 lat.

Kto powinien złożyć wniosek o oddłużenie jeszcze przed 24 marca?

 

Podsumowując – złożenie wniosku o upadłość przed 24 marca będzie korzystne dla konsumentów, których niewypłacalność powstała bez ich winy. Będą mieli szansę skorzystać jeszcze z instytucji umorzenia zobowiązań w całości lub w części.

Byli przedsiębiorcy z CEIDG powinni poczekać na wejście w życie nowych przepisów o upadłości. Trzeba jednak mocno podkreślić, że decyzja o złożeniu wniosku
o upadłość konsumencką jest zawsze bardzo ważna w życiu każdej osoby zmuszonej do tego przez okoliczności. Dłużnik zawsze powinien w takim wypadku skorzystać z pomocy ekspertów i fachowców, którzy pomogą mu przejść przez to sformalizowane postępowanie.

 

Źródła:

  1. Prawo upadłościowe z dnia 28 lutego 2003 roku.
  2. Kozłowski, Upadłość konsumencka wg znowelizowanych przepisów prawa upadłościowego, Lex/El, 2019.
  3. Witosz, Układ w upadłości konsumenckiej, „Przegląd Prawa Handlowego”
    nr 2, 2015.
  4. Piłat, Celowo, umyślnie czy wskutek rażącego niedbalstwa – kilka uwag
    o doprowadzeniu do swojej niewypłacalności
    , „Doradca Restrukturyzacyjny”, nr 4, 2019.